Hoe krijgt een circulair en biobased gemeenschapshuis vorm? In deze reeks kijken we per artikel mee door de ogen van een betrokken partij.

In dit eerste artikel vertelt Willem Hoogkamer van stichting SSKB over het ontstaan van het initiatief.

In het hart van de Bredase wijk Tuinzigt wordt in Pluk’s eetbare speeltuin gebouwd aan een bijzonder project: een biobased en circulair gemeenschapsgebouw. Dit initiatief van stichting SSKB en buurtbewoners wordt gerealiseerd in samenwerking met de gemeente Breda en lokale bouwpartners.

“Het is hier veel meer dan een speeltuin, maar een echte ontmoetingsplek voor mensen uit de wijk,” zegt Willem Hoogkamer, voorzitter van stichting SSKB. Hij zet zich al jaren in voor de jongeren in de wijk en beheert samen met vrijwilligers de speeltuin op grond van de gemeente Breda.

De afgelopen jaren is er al veel gebeurd: de speeltoestellen zijn vernieuwd én er is een pluktuin aangelegd. “Het hangt hier in de zomer vol met frambozen, maar er groeien ook minder bekende planten. Zoals bladgroenten die veel in de Antilliaanse keuken worden gebruikt en een uiensoepboom.”

De pluktuin kwam er door de inzet van wijkbewoners en met diezelfde inzet komt er straks een gemeenschapsgebouw. “Iedereen hier is welkom: kinderen maar ook volwassenen. Terwijl kinderen hier spelen, willen we daarom ook dat de ouders hier een fijne plek hebben. Een plek waar ze koffie kunnen drinken, maar ook waar we activiteiten kunnen organiseren. Denk aan een plek om samen te koken, workshops te geven of waar kinderen kunnen leren over wat er allemaal groeit hier in de pluktuin.”

De huidige beheerdersruimte is niet geschikt: te klein en verouderd. “Al jaren willen we hier graag een nieuw gebouw. Via de pluktuin kwamen we in contact met architect Nick Matulessy die ons wel wilde helpen. We zijn rond de tafel gaan zitten en hebben samen met mensen uit de wijk gewerkt aan een ontwerp. We willen heel graag een duurzaam gebouw: degelijk en toch kostenbesparend. We vinden het belangrijk om iets neer te zetten voor de toekomst, want waarom zou je iets weggooien wanneer je het nog kan gebruiken?”

Vanuit het Rijk ontving de gemeente een subsidie voor de verduurzaming van de wijk. Hierdoor betaalt de gemeente een groot deel van de kosten om het gebouw casco op te leveren. De bouw wordt afgerond door inzet van vrijwilligers, SSKB, betrokken ondernemers, donateurs en sponsoren.

Inmiddels werken gemeente Breda, De Kok Bouwgroep, Vermeulen Sloopwerken, de wijkbeheerder en -bewoners samen. Architect Daan Bolier nam het ontwerp van Matulessy over en werkte dit samen met Van Boxsel Engineering verder uit.

Het gebouw wordt circulair gebouwd met materialen uit oude projecten, zoals kozijnen, deuren en houten platen van het voormalige Electron in Belcrum, dat onlangs gesloopt is. Ook de geveldelen van het bestaande gebouw zullen een nieuwe plek krijgen. Ook nieuwe biobased materialen, zoals de houten draagconstructie, geveldelen en houtvezelisolatie spelen een belangrijke rol omdat ze milieuvriendelijk zijn. Het gebouw wordt casco opgeleverd, waarna wijkbewoners het zelf afmaken.

Dat maakt dit project zo bijzonder: niet alleen op het gebied van duurzaamheid, maar ook de manier waarop wijkbewoners hun bijdrage leveren. En dat begint al bij de eerste steen. “Kijk, hier moet het gebouw straks komen,” wijst Hoogkamer naar de hoek van de speeltuin. “Een fijne plek, omdat we hier goed overzicht hebben. We zijn met een aantal mensen uit de wijk al begonnen om tegels te wippen. Ook heeft een buurtbewoner al aangeboden om met een graafmachine te komen helpen. Laatst kwam er nog iemand binnenlopen die voor zijn pensioen als schilder werkte en nu dus veel vrije tijd heeft. Hij komt straks ook helpen, zo werkt dat hier in Tuinzigt.”

Een sociaal hart; dat heeft Hoogkamer altijd al gehad. “Het was zeker niet makkelijk om hier te komen en we zullen tijdens de bouw ook zeker nog wel tegen dingen aanlopen, maar het is heel mooi dat we hier uiteindelijk een duurzaam gebouw neer kunnen zetten dat echt functioneel kan worden aan de wijk.”

De bouw start eind januari. Wil je bijdragen door te doneren, sponsoren of op een andere manier te helpen? Bijvoorbeeld in de realisatie van een groen dak? Neem dan contact op met Willem Hoogkamer.

Dit was het eerste artikel in een serie over de bouw van het gemeenschapshuis in Pluk’s Speeltuin in Tuinzigt. Elke betrokken partij heeft zijn eigen kijk op het project. Door deze perspectieven te belichten, laten we zien hoe samenwerking en kennisuitwisseling een circulaire toekomst mogelijk maken.

Lees in het volgende artikel het verhaal van Jeroen Oprins van de gemeente Breda over de voorbeeldrol van de gemeente binnen dit project.